Shiv Tandav Strotram - 3

The Shloka

———

धराधरसुता तटे लसद्विलासचेलके दृगञ्चलस्फुरत्करालपलभासुरे दृशाम् ।

दिगन्तरालभूतले प्रवर्तिताण्डवे क्षपाकरोरुचिसभाजनं तनोतु मे शिवः ॥

———

ധരാധരസുതാ തടേ ലസദ്വിശാലചേലകേ ദൃഗഞ്ചലസ്ഫുരത്കരാലപലഭാസുരേ ദൃശാം ।

ദിഗന്തരാലഭൂതലേ പ്രവർതിതാണ്ഡവേ ക്ഷപാകരോരുചിസഭാജനം തനോതു മേ ശിവഃ ॥

———

Dharādhara sutā taṭe lasad vilāsa celake dṛgañcalasphurat karāla palabhāsure dṛśām।

Digantarālabhūtale pravartitāṇḍave kṣapākarorucisabhājanaṃ tanotu me śivaḥ ॥

———

Meaning / Summary

ശിവന്റെ ശക്തിയും സൗന്ദര്യവും ഈ ശ്ലോകത്തിൽ എടുത്തു കാണിക്കുന്നു. താണ്ഡവം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ഊർജ്ജത്തെയും ചലനത്തെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ശിവന്റെ അനുഗ്രഹം തേടുന്നത് ഐശ്വര്യവും സന്തോഷവും നൽകും എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.

പർവ്വതരാജാവായ ഹിമവാന്റെ പുത്രിയും മനോഹരമായ വസ്ത്രം ധരിച്ചവളും, കണ്ണിന്റെ ഒരു കോണിൽ തിളങ്ങുന്ന ഭയങ്കരമായ തിളക്കമുള്ളവളും, എല്ലാ ദിക്കുകളിലും താണ്ഡവമാടുന്നവനുമായ ശിവൻ, ചന്ദ്രന്റെ പ്രകാശത്തെപ്പോലും ലജ്ജിപ്പിക്കുന്ന ഭംഗിയുള്ളവനായി എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കട്ടെ.

ഈ ശ്ലോകം ശിവന്റെ രൂപത്തെയും താണ്ഡവത്തെയും കുറിച്ചുള്ള വർണ്ണനയാണ്. പാർവതിയോടൊപ്പം മനോഹരമായ വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ഭയങ്കരമായ കണ്ണുകളോടെ എല്ലാ ദിക്കുകളിലും താണ്ഡവമാടുന്ന ശിവൻ ചന്ദ്രന്റെ ശോഭയെക്കാൾ മനോഹരമായ അനുഗ്രഹം നൽകട്ടെ എന്ന് പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.

ഈ ശ്ലോകത്തിൽ ശിവന്റെ രൂപത്തെയും ശക്തിയെയും കുറിച്ചുള്ള വർണ്ണനകളുണ്ട്. ഹിമവാന്റെ പുത്രിയായ പാർവതിയുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ, ശിവൻ താണ്ഡവമാടുന്നു. ആ നൃത്തം എല്ലാ ദിക്കുകളിലേക്കും വ്യാപിക്കുന്നു, ചന്ദ്രന്റെ ശോഭയെക്കാൾ മനോഹരമായ രൂപത്തോടെ ശിവൻ തന്റെ അനുഗ്രഹം നൽകുന്നു. ഇത് ശിവന്റെ ശക്തിയുടെയും സൗന്ദര്യത്തിന്റെയും ഒരു ഉജ്ജ്വലമായ ചിത്രീകരണമാണ്.

The verse highlights Shiva’s power and beauty. The Tandava dance symbolizes the energy and movement of the universe. Seeking Shiva’s blessing is believed to bring prosperity and happiness.

May Shiva, who is with the daughter of the mountain king, adorned in a beautiful garment, whose eyes hold a terrifying brilliance, and whose Tandava dance pervades all directions, bestow upon me that happiness which rivals the radiance of the moon.

This shloka is a description of Shiva’s form and Tandava dance. It prays that Shiva, who is with Parvati, adorned in beautiful garments, with terrifying eyes, and whose Tandava dance pervades all directions, may bestow a blessing more beautiful than the radiance of the moon.

This verse describes Shiva’s form and power. He is with Parvati, the daughter of the mountain king Himavan. Shiva is adorned in beautiful attire, his eyes radiating a fierce brilliance, and his Tandava dance fills the entire space. It is asked that Shiva blesses the person with a joy that can compete with moon’s radiance, indicating supreme bliss and beauty. It’s a vivid portrayal of Shiva’s strength, beauty, and grace.

Sentence - 1

———

धराधरसुता तटे लसद्विलासचेलके

———

Meaning

പർവ്വതരാജാവായ ഹിമവാന്റെ പുത്രിയുടെ അടുത്ത്, മനോഹരമായ വസ്ത്രം ധരിച്ചവൾ.

Near the daughter of the mountain king, adorned in a beautiful garment.

Meaning of Words

धराधरसुता

ധരാധരസുതാ

Dharādharasutā

ധരാധരസുതാ

പർവ്വതങ്ങളുടെ രാജാവായ ഹിമവാന്റെ പുത്രി (പാർവതി)

Daughter of the mountain king

Dhara (earth), adhara (one who holds), suta (daughter). Daughter of the king of mountains, referring to Parvati, daughter of Himavan.

तटे

തടേ

Taṭe

തടേ

അടുത്ത്, സമീപം

Near

In proximity, by the side of.

लसत्

ലസത്

Lasat

ലസത്

ശോഭിക്കുന്ന, തിളങ്ങുന്ന

Shining

Brilliant, radiant, gleaming.

विलास

വിലാസ

Vilāsa

വിലാസ

മനോഹരമായ, ആകർഷകമായ

Beautiful

Charming, elegant, graceful.

चेलके

ചേലകേ

Celake

ചേലകേ

വസ്ത്രം ധരിച്ചവൾ

Garment

One wearing clothes, attired.

Sentence - 2

———

दृगञ्चलस्फुरत्करालपलभासुरे दृशाम् ।

———

Meaning

കണ്ണിന്റെ കോണിൽ തിളങ്ങുന്ന ഭയങ്കരമായ പ്രകാശമുള്ളവൾ.

Whose eyes hold a terrifying brilliance.

Meaning of Words

दृगञ्चल

ദൃഗഞ്ചല

Dṛgañcala

ദൃഗഞ്ചല

കണ്ണിന്റെ കോൺ

Corner of the eye

The edge or periphery of the eye.

स्फुरत्

സ്ഫുരത്

Sphurat

സ്ഫുരത്

തിളങ്ങുന്ന

Shining

Radiating, glittering.

कराल

കരാല

Karāla

കരാല

ഭയങ്കരമായ

Terrifying

Frightful, formidable, awe-inspiring.

पलभासुरे

പലഭാസുരേ

Palabhāsure

പലഭാസുരേ

പ്രകാശമുള്ളവൾ

Brilliance

Radiance, splendor, luminosity.

दृशाम्

ദൃശാം

Dṛśām

ദൃശാം

കാഴ്ച

For the eyes

To the sight, for the vision.

Sentence - 3

———

दिगन्तरालभूतले प्रवर्तिताण्डवे

———

Meaning

എല്ലാ ദിക്കുകളിലും താണ്ഡവമാടുന്നവൻ.

Whose Tandava dance pervades all directions.

Meaning of Words

दिगन्तराल

ദിഗന്തരാല

Digantarāla

ദിഗന്തരാല

എല്ലാ ദിക്കുകളിലും

All directions

In all quarters, throughout the compass.

भूतले

ഭൂതലേ

Bhūtale

ഭൂതലേ

ഭൂമിയിൽ

On the earth

On the surface of the earth.

प्रवर्तिताण्डवे

പ്രവർതിത

Pravartita

പ്രവർതിത

തുടങ്ങിയ, ആരംഭിച്ച

Commenced

Began, initiated, set in motion.

ताण्डवे

താണ്ഡവേ

Tāṇḍave

താണ്ഡവേ

താണ്ഡവം

Tandava dance

The divine dance of Shiva, symbolizing creation and destruction.

Sentence - 4

———

क्षपाकरोरुचिसभाजनं तनोतु मे शिवः ॥

———

Meaning

ചന്ദ്രന്റെ പ്രകാശത്തെപ്പോലും ലജ്ജിപ്പിക്കുന്ന ഭംഗിയുള്ള ശിവൻ എനിക്ക് സന്തോഷം നൽകട്ടെ.

May Shiva bestow upon me that happiness which rivals the radiance of the moon.

Meaning of Words

क्षपाकर

ക്ഷപാകര

Kṣapākara

ക്ഷപാകര

ചന്ദ്രൻ

Moon

The celestial body that orbits the Earth and reflects sunlight.

उरुचि

ഉരുചി

Uruci

ഉരുചി

പ്രകാശം, ശോഭ

Radiance

Brightness, brilliance, glow.

सभोजनं

സഭാജനം

Sabhājanaṃ

സഭാജനം

ആദരവ്, സന്തോഷം

Happiness

Joy, delight, pleasure.

तनोतु

തനോതു

Tanotu

തനോതു

നൽകട്ടെ

Bestow

Grant, give, confer.

मे

മേ

Me

മേ

എനിക്ക്

Me

To me, for me.

शिवः

ശിവഃ

Śivaḥ

ശിവഃ

ശിവൻ

The auspicious one, a name of Lord Shiva.