Knowledge

The Shloka

———

विद्या ददाति विनयं

विनयाद् याति पात्रताम् ।

पात्रत्वात् धनमाप्नोति

धनात् धर्मं ततः सुखम् ॥

———

ವಿದ್ಯಾ ದದಾತಿ ವಿನಯಂ, ವಿನಯಾದ್ ಯಾತಿ ಪಾತ್ರತಾಂ.

ಪಾತ್ರತ್ವಾತ್ ಧನಮಾಪ್ನೋತಿ, ಧನಾತ್ ಧರ್ಮಂ ತತಃ ಸುಖಂ.

———

Vidyā dadāti vinayam, vinayād yāti pātratām.

Pātratvāt dhanamāpnoti, dhanāt dharmaṃ tataḥ sukham.

———

Meaning / Summary

ಈ ಶ್ಲೋಕವು ಮಾನವ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಕಾರಣ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮದ ಆಳವಾದ ಸರಣಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ, ನಿಜವಾದ ಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಭೂತ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನವು ಕೇವಲ ಶೈಕ್ಷಣಿಕವಲ್ಲ, ಆದರೆ ಚಾರಿತ್ರ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ವಿನಯವು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಗೌರವ ಮತ್ತು ಅವಕಾಶಗಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ಅರ್ಹತೆಯು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ನೀತಿಬದ್ಧವಾಗಿ (ಧರ್ಮ) ಗಳಿಸಿದಾಗ ಮತ್ತು ಬಳಸಿದಾಗ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ನಿಜವಾದ ಮತ್ತು ಶಾಶ್ವತ ಸಂತೋಷಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಭೌತಿಕ ಅನ್ವೇಷಣೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಬದಲಿಗೆ, ಇದು ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯಿಂದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸದ್ಗುಣಶೀಲ ಜೀವನದ ಉಪ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ವಿದ್ಯೆಯು ವಿನಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ವಿನಯದಿಂದ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಅರ್ಹತೆಯಿಂದ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಗಳಿಸುತ್ತಾನೆ, ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ಧರ್ಮ ಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ (ಧರ್ಮದಿಂದ) ಸುಖ ಬರುತ್ತದೆ.

ಈ ಶ್ಲೋಕವು ಅನುಕ್ರಮ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ: ಜ್ಞಾನವು ವಿನಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ, ವಿನಯವು ಅರ್ಹತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ, ಅರ್ಹತೆಯು ಸಂಪತ್ತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ, ಸಂಪತ್ತು (ನೈತಿಕವಾಗಿ ಬಳಸಿದಾಗ) ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಧರ್ಮವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಂತೋಷಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಂತೃಪ್ತ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.

This shloka highlights a profound chain of cause and effect in human life, emphasizing the foundational role of true knowledge. It suggests that knowledge is not merely academic but character-building. Humility, born from knowledge, makes an individual worthy of respect and opportunities. This worthiness naturally attracts wealth, which, when earned and utilized righteously (dharma), ultimately leads to genuine and lasting happiness. It signifies that materialistic pursuits alone do not guarantee happiness; rather, it is a byproduct of a virtuous life guided by wisdom.

Knowledge bestows humility, from humility one attains worthiness, from worthiness one acquires wealth, from wealth (comes) righteousness, and from that (righteousness comes) happiness.

The shloka describes a sequential progression: knowledge leads to humility, humility leads to worthiness, worthiness leads to wealth, wealth (when used ethically) leads to righteousness, and righteousness ultimately leads to happiness. It outlines a path to a fulfilling life.

Sentence - 1

———

विद्या ददाति विनयं

———

Meaning

ವಿದ್ಯೆಯು ವಿನಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

Knowledge bestows humility.

Meaning of Words

विद्या

ವಿದ್ಯಾ

Vidyā

ವಿದ್ಯೆ, ಕಲಿಕೆ, ಜ್ಞಾನ.

ವಿದ್ಯಾ ಎಂದರೆ ಜ್ಞಾನ, ಕಲಿಕೆ ಅಥವಾ ಶಿಕ್ಷಣ. ಇದು ಬೌದ್ಧಿಕ ತಿಳುವಳಿಕೆ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಒಳನೋಟ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ನಿಜವಾದ ಜ್ಞಾನವು ಕೇವಲ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದಲ್ಲ, ಆದರೆ ಒಬ್ಬರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಾಗಿದೆ.

Knowledge, learning, education, wisdom.

Vidyā refers to knowledge, learning, or education. It encompasses intellectual understanding, spiritual insight, and practical skills. True knowledge is not just about accumulating information but about gaining wisdom that transforms one’s character.

ददाति

ದದಾತಿ

dadāti

ನೀಡುತ್ತದೆ, ಕೊಡುತ್ತದೆ, ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ದದಾತಿ ಎಂಬುದು ‘ದಾ’ (ನೀಡಲು) ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ಏಕವಚನ ವರ್ತಮಾನ ಕಾಲ ರೂಪವಾಗಿದೆ. ಇದು ಯಾರಿಗಾದರೂ ಏನನ್ನಾದರೂ ನೀಡುವುದನ್ನು ಅಥವಾ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

Gives, bestows, grants, offers.

Dadāti is the third person singular present tense form of the verb ‘dā’ (to give). It signifies the act of bestowing or granting something to someone.

विनयं

ವಿನಯಂ

vinayam

ವಿನಯ, ನಮ್ರತೆ, ಶಿಸ್ತು, ಸೌಜನ್ಯ.

ವಿನಯಂ ಎಂದರೆ ವಿನಯ, ನಮ್ರತೆ ಅಥವಾ ಶಿಸ್ತುಬದ್ಧ ನಡವಳಿಕೆ. ಇದು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತಮ್ಮ ಮಿತಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ತಮ್ಮ ಜ್ಞಾನ ಅಥವಾ ಸಾಧನೆಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿ ಇತರರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವ ಗುಣವಾಗಿದೆ.

Humility, modesty, discipline, politeness.

Vinayam refers to humility, modesty, or disciplined behavior. It is a quality where an individual recognizes their limitations and respects others, avoiding arrogance despite their knowledge or achievements.

Sentence - 2

———

विनयाद् याति पात्रताम्

———

Meaning

ವಿನಯದಿಂದ, ಒಬ್ಬನು ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

From humility, one attains worthiness.

Meaning of Words

विनयाद्

ವಿನಯಾದ್

vinayād

ವಿನಯದಿಂದ, ನಮ್ರತೆಯಿಂದ, ಶಿಸ್ತಿನಿಂದ.

ಇದು ‘ವಿನಯ’ ಪದದ ಪಂಚಮಿ ವಿಭಕ್ತಿ ರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ‘ವಿನಯದಿಂದ’ ಅಥವಾ ‘ವಿನಯದ ಕಾರಣದಿಂದ’ ಎಂದು ಅರ್ಥ. ವಿನಯವು ಮುಂದಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಅಥವಾ ಮೂಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

From humility, from modesty, due to discipline.

This is the ablative form of ‘vinaya’, indicating ‘from humility’ or ‘due to humility’. It suggests that humility is the cause or source of the next stage.

याति

ಯಾತಿ

yāti

ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಗಳಿಸುತ್ತಾನೆ, ತಲುಪುತ್ತಾನೆ, ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.

ಯಾತಿ ಎಂದರೆ ‘ಹೋಗು’, ‘ಮುಂದುವರಿ’, ‘ಪಡೆಯು’ ಅಥವಾ ‘ತಲುಪು’ ಎಂಬ ಕ್ರಿಯಾಪದ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಇದು ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಅಥವಾ ಸಾಧಿಸುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

Attains, obtains, goes, reaches.

Yāti is a verb meaning ‘to go’, ‘to proceed’, ‘to attain’, or ‘to reach’. In this context, it implies the acquisition or achievement of worthiness.

पात्रताम्

ಪಾತ್ರತಾಂ

pātratām

ಅರ್ಹತೆ, ಯೋಗ್ಯತೆ, ಪಾತ್ರತ್ವ.

ಪಾತ್ರತಾ ಎಂದರೆ ಅರ್ಹತೆ, ಯೋಗ್ಯತೆ ಅಥವಾ ಸೂಕ್ತವಾಗಿರುವ ಸ್ಥಿತಿ. ಇದು ಪ್ರಮುಖವಾದದ್ದನ್ನು (ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಗೌರವ ಅಥವಾ ಸಮೃದ್ಧಿ) ಪಡೆಯಲು ಅಥವಾ ಸಾಧಿಸಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಗುಣಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

Worthiness, eligibility, suitability, capability.

Pātratā refers to the state of being worthy, eligible, or suitable. It implies having the necessary qualities or character to receive or achieve something significant, often respect or prosperity.

Sentence - 3

———

पात्रत्वात् धनमाप्नोति

———

Meaning

ಅರ್ಹತೆಯಿಂದ, ಒಬ್ಬನು ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಗಳಿಸುತ್ತಾನೆ.

From worthiness, one acquires wealth.

Meaning of Words

पात्रत्वात्

ಪಾತ್ರತ್ವಾತ್

pātratvāt

ಅರ್ಹತೆಯಿಂದ, ಯೋಗ್ಯತೆಯಿಂದ, ಸೂಕ್ತತೆಯಿಂದ.

ಇದು ‘ಪಾತ್ರತ್ವ’ ಪದದ ಪಂಚಮಿ ವಿಭಕ್ತಿ ರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ‘ಅರ್ಹತೆಯಿಂದ’ ಅಥವಾ ‘ಅರ್ಹತೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ’ ಎಂದು ಅರ್ಥ. ಯೋಗ್ಯನಾಗಿರುವುದು ಮುಂದಿನ ಹಂತವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

From worthiness, from eligibility, due to suitability.

This is the ablative form of ‘pātratva’, meaning ‘from worthiness’ or ‘due to worthiness’. It indicates that being worthy is the reason for acquiring the next stage.

धनम्

ಧನಂ

dhanam

ಸಂಪತ್ತು, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಹಣ, ಆಸ್ತಿ.

ಧನಂ ಎಂದರೆ ಸಂಪತ್ತು, ಐಶ್ವರ್ಯ ಅಥವಾ ಭೌತಿಕ ಆಸ್ತಿಗಳು. ಇದು ಹಣ, ಆಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಭೌತಿಕ ಯೋಗಕ್ಷೇಮಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವ ಇತರ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರಬಹುದು.

Wealth, riches, money, property.

Dhanam refers to wealth, riches, or material possessions. It can encompass money, property, and other resources that contribute to material well-being.

आपोति

ಆಪ್ನೋತಿ

āpnoti

ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಗಳಿಸುತ್ತಾನೆ, ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

ಆಪ್ನೋತಿ ಎಂದರೆ ‘ಪಡೆಯು’, ‘ಗಳಿಸು’ ಅಥವಾ ‘ತಲುಪು’ ಎಂಬ ಕ್ರಿಯಾಪದ. ಇಲ್ಲಿ, ಇದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಗಳಿಸುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

Acquires, obtains, gets, receives.

Āpnoti is a verb meaning ‘to obtain’, ‘to acquire’, or ‘to reach’. Here, it specifically refers to gaining wealth.

Sentence - 4

———

धनात् धर्मं

———

Meaning

ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ, ಧರ್ಮ ಬರುತ್ತದೆ.

From wealth, (comes) righteousness.

Meaning of Words

धनात्

ಧನಾತ್

dhanāt

ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ, ಐಶ್ವರ್ಯದಿಂದ, ಹಣದಿಂದ.

ಇದು ‘ಧನ’ ಪದದ ಪಂಚಮಿ ವಿಭಕ್ತಿ ರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ‘ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ’ ಅಥವಾ ‘ಸಂಪತ್ತಿನ ಕಾರಣದಿಂದ’ ಎಂದು ಅರ್ಥ. ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿದಾಗ ಅದು ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

From wealth, from riches, due to money.

This is the ablative form of ‘dhana’, meaning ‘from wealth’ or ‘due to wealth’. It indicates that wealth, when used properly, leads to dharma.

धर्मं

ಧರ್ಮಂ

dharmaṃ

ಧರ್ಮ, ಸದಾಚಾರ, ಕರ್ತವ್ಯ, ನ್ಯಾಯ, ಪುಣ್ಯ.

ಧರ್ಮವು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಮಗ್ರ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಾಗಿದೆ, ಇದು ಒಬ್ಬರ ಸದಾಚಾರ, ನೈತಿಕ ಕರ್ತವ್ಯಗಳು, ನೈತಿಕ ತತ್ವಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ವಿಶ್ವ ನಿಯಮವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸದಾಚಾರ, ಸದ್ಗುಣ ಅಥವಾ ಕರ್ತವ್ಯ ಎಂದು ಅನುವಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Righteousness, virtue, moral duty, justice, religious merit.

Dharma is a comprehensive concept in Hinduism, referring to one’s righteous conduct, moral duties, ethical principles, and the cosmic law that maintains order in the universe. It is often translated as righteousness, virtue, or duty.

Sentence - 5

———

ततः सुखम्

———

Meaning

ಅದರಿಂದ (ಧರ್ಮದಿಂದ), ಸುಖ (ಬರುತ್ತದೆ).

From that (righteousness), (comes) happiness.

Meaning of Words

ततः

ತತಃ

tataḥ

ಅದರಿಂದ, ಆನಂತರ, ತರುವಾಯ.

ತತಃ ಎಂಬುದು ‘ಅದರಿಂದ’, ‘ಆನಂತರ’ ಅಥವಾ ‘ತರುವಾಯ’ ಎಂಬ ಕ್ರಿಯಾವಿಶೇಷಣ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಇದು ‘ಧರ್ಮ’ ಎಂಬ ಹಿಂದಿನ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಧರ್ಮದಿಂದ ಸಂತೋಷವು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.

From that, thence, thereafter.

Tataḥ is an adverb meaning ‘from that’, ‘thence’, or ‘thereafter’. In this context, it refers to the preceding concept of ‘dharma’, indicating that happiness arises from righteousness.

सुखम्

ಸುಖಂ

sukham

ಸುಖ, ಸಂತೋಷ, ಆನಂದ, ಸೌಖ್ಯ, ಕ್ಷೇಮ.

ಸುಖಂ ಎಂದರೆ ಸಂತೋಷ, ಆನಂದ ಅಥವಾ ಉತ್ತಮ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ತೃಪ್ತಿ. ಇದು ಸದ್ಗುಣಗಳ ಈ ಅನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮ ಅಪೇಕ್ಷಿತ ಫಲಿತಾಂಶವಾಗಿದೆ.

Happiness, joy, pleasure, comfort, well-being.

Sukham refers to happiness, joy, or a state of well-being and contentment. It is the ultimate desired outcome in this sequence of virtues.