Threefold Faith - 17 - 02

The Shloka

———

श्रीभगवानुवाच ।

त्रिविधा भवति श्रद्धा देहिनां सा स्वभावजा ।

सात्त्विकी राजसी चैव तामसी चेति तां श‍ृणु ॥

———

ശ്രീഭഗവാനുവാച.

ത്രിവിധാ ഭവതി ശ്രദ്ധാ ദേഹിനാം സാ സ്വഭാവജാ.

സാത്ത്വികീ രാജസീ ചൈവ താമസീ ചേതി താം ശ‍ൃണു.

———

śrībhagavānuvāca ।

trividhā bhavati śraddhā dehināṁ sā svabhāvajā ।

sāttvikī rājasī caiva tāmasī ceti tāṁ śṛṇu ॥

———

Meaning / Summary

വിശ്വാസം, മനുഷ്യപ്രയത്നത്തിന്റെ ഒരു അടിസ്ഥാനശില, ഏകീകൃതമല്ല, മറിച്ച് ഒരു വ്യക്തിയുടെ ആന്തരിക സ്വഭാവത്തിൽ ആഴത്തിൽ വേരൂന്നിയതാണെന്നും, സത്ത്വം, രജസ്സ്, തമസ്സ് എന്നീ മൂന്ന് ഗുണങ്ങളാൽ സ്വാധീനിക്കപ്പെട്ടതാണെന്നും ഈ ശ്ലോകം സ്ഥാപിക്കുന്നു എന്നതിനാൽ ഇത് വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ടതാണ്. ഈ വ്യത്യസ്ത തരം വിശ്വാസങ്ങളെ മനസ്സിലാക്കുന്നത്, വ്യക്തികൾ എന്തിന് പലതരം പ്രവൃത്തികളിലും തപസ്സുകളിലും ആരാധനകളിലും ഏർപ്പെടുന്നു എന്നും, അവരുടെ അടിസ്ഥാനപരമായ പ്രചോദനവും വിശ്വാസത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരവും അനുസരിച്ച് ഈ പ്രവൃത്തികൾ എങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഫലങ്ങൾ നൽകുന്നു എന്നും മനസ്സിലാക്കാൻ അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. ഓരോതരം വിശ്വാസത്തിന്റെയും സവിശേഷതകളെയും ജീവിതത്തിന്റെ വിവിധ മേഖലകളിലെ അതിന്റെ പ്രകടനങ്ങളെയും കുറിച്ച് വിശദീകരിക്കുന്ന തുടർന്നുള്ള ശ്ലോകങ്ങൾക്ക് ഇത് അടിസ്ഥാനമിടുന്നു.

ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: ശരീരധാരികളായ മനുഷ്യരുടെ ശ്രദ്ധ, അവരവരുടെ സ്വഭാവത്തിൽ നിന്ന് ജനിക്കുന്നതുകൊണ്ട് മൂന്നു തരത്തിലുണ്ട് - സാത്ത്വികമായ ശ്രദ്ധ, രാജസമായ ശ്രദ്ധ, താമസമായ ശ്രദ്ധ എന്നിങ്ങനെ. അവയെക്കുറിച്ച് എന്നിൽ നിന്ന് കേൾക്കുക.

ഈ ശ്ലോകത്തിൽ, ഭഗവാൻ ശ്രീകൃഷ്ണൻ വിശദീകരിക്കുന്നത്, എല്ലാ ശരീരധാരികളായ ജീവികളുടെയും ശ്രദ്ധ (വിശ്വാസം) മൂന്ന് തരത്തിൽപ്പെടുന്നു - സാത്ത്വികം (സത്ത്വഗുണമുള്ളത്), രാജസം (രജോഗുണമുള്ളത്), താമസം (തമോഗുണമുള്ളത്) - എന്നും ഈ ശ്രദ്ധ അവരുടെ സഹജമായ പ്രകൃതിയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്നതാണ് എന്നുമാണ്. തുടർന്ന്, ഈ വ്യത്യാസങ്ങളെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ കേൾക്കാൻ അർജ്ജുനനെ ക്ഷണിക്കുന്നു.

മുൻ ശ്ലോകത്തിൽ (17.1) അർജ്ജുനൻ ചോദിച്ച ചോദ്യത്തിനുള്ള ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ നേരിട്ടുള്ള മറുപടിയാണ് ഈ ശ്ലോകം. വേദഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ നിർദ്ദേശങ്ങൾ അവഗണിച്ച് വിശ്വാസത്തോടെ തപസ്സുകളും യാഗങ്ങളും ചെയ്യുന്നവരുടെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ചായിരുന്നു അർജ്ജുനന്റെ ചോദ്യം. വിശ്വാസം (ശ്രദ്ധ) അടിസ്ഥാനപരമാണെന്നും, ഒരു വ്യക്തിയെ പ്രധാനമായും സ്വാധീനിക്കുന്ന ഭൗതിക പ്രകൃതിയുടെ മൂന്ന് ഗുണങ്ങൾ (സത്ത്വം, രജസ്സ്, തമസ്സ്) അനുസരിച്ച് അത് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു എന്നും കൃഷ്ണൻ വിശദീകരിക്കുന്നു. ഈ മൂന്ന് തരം വിശ്വാസങ്ങൾ സാത്ത്വികവും (സത്ത്വഗുണം), രാജസവും (രജോഗുണം), താമസവും (തമോഗുണം) ആണ്. ഒരു വ്യക്തിയുടെ വിശ്വാസം ‘സ്വഭാവജാ’ ആണെന്ന് ഭഗവാൻ ഊന്നിപ്പറയുന്നു, അതായത് അത് അവരുടെ സ്വന്തം പ്രകൃതിയിൽ നിന്നോ സഹജമായ വാസനയിൽ നിന്നോ ജനിക്കുന്നതാണ്. ഇത് അവരുടെ മുൻകാല കർമ്മങ്ങളുടെയും ഗുണങ്ങളുടെ സ്വാധീനത്തിന്റെയും ഫലമായി രൂപപ്പെട്ടതാണ്. ഈ മൂന്ന് തരം വിശ്വാസങ്ങളെക്കുറിച്ച് മനസ്സിലാക്കുന്നത്, ഒരാളുടെ ആത്മീയവും ഭൗതികവുമായ ആചാരങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരം തിരിച്ചറിയുന്നതിന് നിർണായകമാണ്.

This verse is pivotal as it establishes the fundamental principle that faith, a cornerstone of human endeavor, is not uniform but is deeply rooted in an individual’s intrinsic nature, influenced by the three modes of material nature (gunas). Understanding these different types of faith is essential for comprehending why individuals engage in various actions, austerities, and worship, and how these practices yield different results based on their underlying motivation and quality of faith. It sets the foundation for the subsequent verses that elaborate on the characteristics of each type of faith and its manifestations in various aspects of life.

The Supreme Lord said: The faith of embodied beings is of three kinds, born of their own nature – Sāttvika, Rājasika, and Tāmasika. Hear about them from Me.

In this verse, Lord Krishna explains that the faith (shraddha) of all embodied beings is categorized into three types – Sāttvika (goodness), Rājasika (passion), and Tāmasika (ignorance) – and this faith arises from their inherent nature. He then invites Arjuna to hear more about these distinctions.

This verse is Lord Krishna’s direct response to Arjuna’s question from the previous shloka (17.1) regarding the state of those who perform austerities and sacrifices with faith but disregard scriptural injunctions. Krishna explains that faith (shraddha) is fundamental, and it varies according to the three modes of material nature (gunas) that predominantly influence an individual. These three types are Sāttvika (goodness), Rājasika (passion), and Tāmasika (ignorance). The Lord emphasizes that this faith is ‘svabhāvajā,’ meaning it is born from one’s own nature or inherent disposition, reflecting the accumulated impressions (samskaras) and tendencies from past lives. Understanding these three types of faith is crucial for discerning the quality of one’s spiritual and material practices.

Sentence - 1

———

श्रीभगवानुवाच ।

———

Meaning

ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു.

The Supreme Lord said.

Meaning of Words

श्रीभगवान्		ശ്രീഭഗവാൻ		śrībhagavān
ശ്രീഭഗവാൻ എന്നത് ശ്രീകൃഷ്ണനെയാണ് ഇവിടെ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. അവിടുന്ന് സകല ഐശ്വര്യങ്ങളോടും (സൗന്ദര്യം, ശക്തി, യശസ്സ്, ധനം, ജ്ഞാനം, വൈരാഗ്യം) കൂടിയ പരമമായ ഈശ്വരനായി വർണ്ണിക്കപ്പെടുന്നു. ഇവിടെ, ഈ വാക്കുകൾ ഉച്ചരിക്കുന്നത് സാക്ഷാൽ പരമമായ ഭഗവാൻ തന്നെയാണ് എന്നും, അവിടുത്തെ വാക്കുകൾക്ക് അന്തിമമായ പ്രാമാണികതയും സത്യവുമുണ്ട് എന്നും ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.			The Supreme Lord Shri Bhagavan refers to Lord Krishna, who is addressed as the Supreme Personality of Godhead, endowed with all opulences – beauty, strength, fame, wealth, knowledge, and renunciation. Here, it signifies that the speaker is none other than the divine Lord Himself, whose words are of ultimate authority and truth.
उवाच		ഉവാച		uvāca
പറഞ്ഞു ഈ ഭൂതകാല ക്രിയ, പരമമായ ഭഗവാനാണ് ഈ പ്രസ്താവന നടത്തുന്നത് എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു, ഇത് തുടർന്നുവരുന്ന ശ്ലോകങ്ങൾ ഭഗവാന്റെ ദിവ്യമായ ഉപദേശങ്ങളാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു.			said This past tense verb indicates that the statement is being made by the Supreme Lord, setting the context for the verses that follow as His divine teaching.

Sentence - 2

———

त्रिविधा भवति श्रद्धा देहिनां सा स्वभावजा ।

———

Meaning

ശരീരധാരികളായ മനുഷ്യരുടെ ശ്രദ്ധ, അവരവരുടെ സ്വഭാവത്തിൽ നിന്ന് ജനിക്കുന്നതുകൊണ്ട് മൂന്നു തരത്തിലുണ്ട്.

The faith of embodied beings is of three kinds, born of their own nature.

Meaning of Words

त्रिविधा		ത്രിവിധാ		trividhā
മൂന്നുതരം ‘മൂന്നു തരത്തിലുള്ളത്’ അല്ലെങ്കിൽ ‘ത്രിവിധം’ എന്ന് അർത്ഥമാക്കുന്നു. ഇത് സ്വഭാവഗുണങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത വിഭാഗങ്ങളായി തിരിക്കുന്നു എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.			of three kinds/threefold Meaning ‘of three types’ or ‘threefold’. This indicates a classification into three distinct categories based on their characteristics.
भवति		ഭവതി		bhavati
ആകുന്നു / ഭവിക്കുന്നു ‘ആകുന്നു’, ‘ഭവിക്കുന്നു’ അല്ലെങ്കിൽ ‘ഉണ്ടായിരിക്കുന്നു’ എന്ന് അർത്ഥമാക്കുന്ന ഒരു ക്രിയയാണിത്. ഇത് ഒന്നിന്റെ സ്വഭാവത്തെ അല്ലെങ്കിൽ നിലനിൽപ്പിനെ കുറിക്കുന്നു.			is / becomes A verb meaning ‘is’, ‘becomes’, or ‘exists’. It states the nature or existence of something.
श्रद्धा		ശ്രദ്ധാ		śraddhā
ശ്രദ്ധ / വിശ്വാസം വിശ്വാസം, ശ്രദ്ധ, ദൃഢനിശ്ചയം. ഒരു ആത്മീയ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ഇത് വേദഗ്രന്ഥങ്ങളിലും ആചാര്യന്മാരിലും പരമസത്യത്തിലുമുള്ള അചഞ്ചലമായ ഒരു ബോധ്യത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഏതൊരു ആത്മീയ പുരോഗതിക്കും ഇത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. ഇത് അന്ധമായ വിശ്വാസമല്ല, മറിച്ച് ഉറച്ചതും ഹൃദയത്തിൽ നിന്നുള്ളതുമായ ഒരു പ്രതിബദ്ധതയാണ്.			faith Faith, belief, conviction. In a spiritual context, it signifies a deep, unwavering conviction in the scriptures, the spiritual master, and the ultimate truth, which is essential for any spiritual progress. It’s not blind belief but a firm, heartfelt commitment.
देहिनाम्		ദേഹിനാം		dehinām
ശരീരധാരികളായവരുടെ ‘ശരീരമുള്ള ജീവികളുടെ’ അല്ലെങ്കിൽ ‘ശരീരധാരികളായ ആത്മാക്കളുടെ’ എന്ന് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഈ ചർച്ച ഒരു ഭൗതിക രൂപത്തിൽ നിലവിലുള്ള എല്ലാ ജീവികൾക്കും ബാധകമാണ് എന്ന് ഇത് ഊന്നിപ്പറയുന്നു.			of embodied beings This refers to ‘of living entities who possess a body’, or ‘of embodied souls’. It emphasizes that this discussion pertains to all beings who are currently in a physical form.
सा		സാ		sā
ആ (അത്) പ്രദർശക സർവ്വനാമം, ‘ശ്രദ്ധ’ (വിശ്വാസം) എന്നതിനെയാണ് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.			that A demonstrative pronoun, referring back to ‘shraddha’ (faith).
स्वभावजा		സ്വഭാവജാ		svabhāvajā
സ്വഭാവത്തിൽ നിന്ന് ജനിക്കുന്നത് ‘സ്വ’ (സ്വന്തം), ‘ഭാവ’ (സ്വഭാവം, പ്രകൃതി), ‘ജ’ (ജനിക്കുന്നത്) എന്നിവ ചേർന്നതാണ് ഈ പദം. ഒരു വ്യക്തിയുടെ വിശ്വാസം അവരുടെ സഹജമായ മാനസികവും ശാരീരികവുമായ പ്രകൃതിയുമായി അഭേദ്യമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്നും, അത് അവരുടെ മുൻകാല കർമ്മങ്ങളിലൂടെയും സത്ത്വം, രജസ്സ്, തമസ്സ് എന്നീ മൂന്ന് ഗുണങ്ങളുടെ സ്വാധീനത്തിലൂടെയും രൂപപ്പെട്ടതാണ് എന്നും ഇത് അർത്ഥമാക്കുന്നു.			born of one’s own nature Composed of ‘sva’ (one’s own), ‘bhāva’ (nature, disposition), and ‘jā’ (born of). It means that the faith of an individual is intrinsically linked to and arises from their inherent psychological and physical constitution, which is shaped by their past actions and the influence of the three modes of material nature (gunas).

Sentence - 3

———

सात्त्विकी राजसी चैव तामसी चेति तां श‍ृणु ॥

———

Meaning

സാത്ത്വികമായ ശ്രദ്ധ, രാജസമായ ശ്രദ്ധ, താമസമായ ശ്രദ്ധ എന്നിങ്ങനെ. അവയെക്കുറിച്ച് എന്നിൽ നിന്ന് കേൾക്കുക.

Sāttvika, Rājasika, and Tāmasika – hear about them from Me.

Meaning of Words

सात्त्विकी		സാത്ത്വികീ		sāttvikī
സാത്ത്വികമായ സത്ത്വഗുണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്. ഈതരം വിശ്വാസം പരിശുദ്ധി, ശാന്തത, അറിവ്, ആത്മീയ ഉന്നതിക്കും സത്യത്തിനും വേണ്ടിയുള്ള ആഗ്രഹം എന്നിവയാൽ സവിശേഷമാണ്.			of the nature of goodness (Sattva) Pertaining to Sattva-guna, the mode of goodness. This type of faith is characterized by purity, serenity, knowledge, and a desire for spiritual elevation and truth.
राजसी		രാജസീ		rājasī
രാജസമായ രജോഗുണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്. ഈ വിശ്വാസം ഭൗതിക നേട്ടങ്ങൾ, പ്രശസ്തി, അധികാരം എന്നിവയോടുള്ള ആഗ്രഹത്താൽ നയിക്കപ്പെടുന്നു. പലപ്പോഴും വ്യക്തിപരമായ സംതൃപ്തിക്കായി വലിയ പരിശ്രമത്തോടെ ചെയ്യുന്ന പ്രവൃത്തികളിലേക്ക് ഇത് നയിക്കുന്നു.			of the nature of passion (Rajas) Pertaining to Raja-guna, the mode of passion. This faith is driven by desire for material gain, fame, power, and often leads to actions performed with great effort for personal gratification.
चैव		ചൈവ		caiva
കൂടാതെ			and also
तामसी		താമസീ		tāmasī
താമസമായ തമോഗുണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്. ഈ വിശ്വാസം മിഥ്യാബോധം, മടി, അശ്രദ്ധ, അറിവില്ലായ്മ എന്നിവയാൽ സവിശേഷമാണ്. അജ്ഞതകൊണ്ടോ ദുഷിച്ച ചിന്തകൊണ്ടോ തനിക്കും മറ്റുള്ളവർക്കും ദോഷകരമായ പ്രവൃത്തികളിലേക്ക് ഇത് പലപ്പോഴും നയിക്കുന്നു.			of the nature of ignorance (Tamas) Pertaining to Tamo-guna, the mode of ignorance. This faith is characterized by delusion, sloth, negligence, and a lack of understanding, often leading to actions that are harmful to oneself and others, performed out of ignorance or perversity.
च		ച		ca
കൂടാതെ			and
इति		ഇതി		iti
ഇങ്ങനെ / എന്ന് ഒരു ഉദ്ധരണിയുടെയോ പട്ടികപ്പെടുത്തലിന്റെയോ അവസാനം സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു അവ്യയം, ‘ഇങ്ങനെ’ അല്ലെങ്കിൽ ‘എന്ന്’ എന്ന് അർത്ഥമാക്കുന്നു.			thus / so A particle used to indicate the end of a quotation or enumeration, meaning ‘thus’ or ‘so’.
ताम्		താം		tām
അവയെ / അതിനെ ‘അവയെ’ അല്ലെങ്കിൽ ‘അതിനെ’ (സ്ത്രീലിംഗം ഏകവചനം) എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു, ഈ സന്ദർഭത്തിൽ മൂന്ന് തരം ശ്രദ്ധകളെയാണ് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് (ശ്രദ്ധ സ്ത്രീലിംഗമാണ്).			them (feminine singular accusative, referring to ‘shraddha’ or ‘faith’) Refers to ‘them’ or ‘that’ (feminine singular), in this context referring to the three types of faith (śraddhā is feminine).
श‍ृणु		ശ‍ൃണു		śṛṇu
ഒരു ആജ്ഞാവാചക ക്രിയ, ‘കേൾക്കുക’ എന്ന് അർത്ഥമാക്കുന്നു. താൻ വിശദീകരിക്കാൻ പോകുന്ന കാര്യങ്ങൾ ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കാൻ കൃഷ്ണൻ അർജ്ജുനനോട് കൽപ്പിക്കുന്നു.			An imperative verb, meaning ‘listen’ or ‘hear’. It is a command from Krishna to Arjuna to pay attention to what He is about to explain.

---